ضد یخ هیبریدی
ضد یخ هیبریدی چیست؟ ضد یخ هیبریدی یک سیال کاربردی برای سیستم های خنک کننده ماشین ها در شرایط کاری سنگین است. این نوع ضد یخ ها از ترکیبات مواد آلی و معدنی طراحی شده اند که در شرایط کاری سخت (نظیر دما بالا)، مقاومت خود را حفظ می کنند. ضدیخ های هیبریدی با فلزات و آلیاژهای مختلف سازگار می باشند تا از قطعات فلزی در تماس با آب یا محیط های مرطوب محافظت کنند.
ضد یخ هیبریدی از افت راندمان سیستم، یخ زدن و ترکیدگی لوله ها در فصول سرد، خرابی پمپ ها و… جلوگیری نموده و هزینه های هنگفت تعمیرات و نگهداری را تا حد زیادی کاهش می دهد. ضدیخ هیبرید با قطعات آلومینیومی سازگار بوده و برای خودروهای مدرن اروپایی و آمریکایی کارایی گسترده ای دارد.
ویژگی و کاربرد ضد یخ هیبریدی
ضد یخ هیبریدی چیست و در کجا کاربرد دارد؟ ضد یخ هیبریدی یک مایع خنک کننده با فناوری های آلی (OAT) و غیر آلی (IAT) بوده که باعث بهبود انتقال حرارت در خودرو سازی و دیگر صنایع می شود. این ضد یخ ها برای تجهیزاتی که به صورت طولانی مدت فعالیت می کنند، کاربردی هستند.
در زیر مهمترین کاربرد ضد یخ هیبریدی را در صنایع مختلف شرح می دهیم:
- ضد یخ های هیبریدی برای خودرو سازی و ماشین آلات سنگین: ضدیخ هیبریدی کاربرد گسترده ای در موتور خودرو، کامیون، ماشین آلات کشاورزی و معدنی دارد و از خوردگی قطعات فلزی مختلف مثل آلومینیوم، مس و… جلوگیری می کند.
- کاربرد ضد یخ هیبریدی در صنایع نیروگاهی و تولید انرژی: سیستم های حرارتی بسته، توربین و ژنراتور از تجهیزاتی هستند که نیاز به ضدیخ هیبرید دارند تا مانع از زنگ زدگی و تجمع رسوب در مسیرهای حرارتی شوند.
- ضد یخ برای صنایع شیمیایی و فرآیندی: برای تجهیزات خط تولید و برج تقطیر، سیستم های لوله کشی فرآیندی و… کارایی دارند.
- ضدیخ در تجهیزات سرمایشی و تهویه مطبوع: برای حفظ بازدهی انتقال حرارت در سیستم سرمایش صنعتی، چیلر تراکمی یا جذبی، بویلر و… استفاده می شود.
- ضد یخ های هیبریدی در صنایع ریلی: این ضدیخ ها برای سیستم خنک کننده موتور کشتی و لوکوموتیو استفاده می کنند.
ویژگی های ضدیخ هیبریدی
ضدیخ هیبریدی نسبت به انواع ضد یخ سنتی، عملکرد بالاتری در برابر دماهای بالا و اکسیداسیون داشته و طول عمر دستگاه هایی مثل مبدل حرارتی و پمپ را افزایش می دهد.
ویژگی های ضدیخ هیبریدی در تجهیزات مختلف، عبارتند از:
- از زنگ زدگی و خوردگی قطعات در محیط های اسیدی یا قلیایی جلوگیری می کند.
- طول عمر دستگاه را افزایش می دهد.
- در برابر اکسیداسیون و در دماهای بالا مقاوم است.
- نیاز به تعویض زودرس نیست.
- در شرایط محیطی سخت مقاومت خود را حفظ می کند.
- در برابر آب و رطوبت مقاوم می ماند.
ترکیبات ضد یخ هیبریدی
ترکیبات ضد یخ هیبریدی از مواد پایه گلیکول و افزودنی های بازدارنده های خوردگی آلی و معدنی تشکیل می شود. ترکیبات این ضدیخ ها باعث شده تا عملکرد خود را در شرایط متغیر حرارتی حفظ نموده و از خوردگی قطعات فلزی جلوگیری نماید.
ترکیبات ضد یخ هیبریدی شامل موارد زیر می شود:
- پایه گیلکول: این مواد شامل اتیلن گلیکول (EG) یا پروپیلن گلیکول (PG) می باشد.
- مواد بازدارنده آلی (OAT): مواد افزودنی نظیر کربوکسیلات از مواد آلی است.
- مواد بازدارنده معدنی (IAT): سیلیکات، فسفات، بورات و مولیبدات که برای فلزات سنگین به کار می رود.
انواع ضد یخ هیبریدی
انواع ضد یخ هیبریدی بر اساس استانداردهای بین المللی ASTM و BS، به مدل های مختلف مثل ضد یخ hoat، ضد یخ si-oat، ضد یخ p-oat و ضد یخ noat تقسیم می شوند که هر یک برای کاربرد خاصی در خودرو و صنعت به کار می روند. برای جلوگیری از کاهش عملکرد یا تشکیل رسوب، هر از این ضدیخ ها را مطابق توصیه سازنده انتخاب نمایید.
ضد یخ hoat
ضد یخ hoat از ترکیبات گلیکول، کربوکسیلات و سیلیکات/فسفات طراحی می شود. این نوع ضد یخ دوام بالایی در برابر کاویتاسیون داشته و از قطعات فولادی، آلومینیومی و آلیاژها محافظت می کند. عمر مفید آن بین 5 تا 7 سال است و برای خودروها و کاربردهای صنعتی استفاده می گردد.
ضد یخ hoat در رنگ های مختلف از جمله زرد، نارنجی و آبی تولید می شود که رنگ معیار مهمی برای تشخیص نوع ضدیخ نمی باشد. این مدل ضدیخ هیبرید برای افزایش طول عمر و محافظت از خوردگی قطعات فلزی و آلومینیومی سیستم خنک کننده خودروهای اروپایی و آمریکایی کارایی دارد.
ضد یخ si-oat
ضد یخ si-oat یکی از انواع ضد یخ هیبریدی است که از ترکیبات گلیکول، کربوکسیلات تولید می شود. همچنین در این ضدیخ از مواد کنترل شده سیلیکات، جهت محافظت سریع اولیه در برابر خوردگی استفاده می گردد.
این محلول معمولاً به رنگ آبی مایل به سبز است و از قطعات آلومینیومی سیستم خنک کننده تجهیزات مکانیکی و خودروهای جدید اروپایی مثل BMW جلوگیری می کند.
ضد یخ p-oat
ضد یخ p-oat از مواد گلیکول، فسفات و مواد افزودنی آلی (OAT) تشکیل شده است. این ضد یخ ها معمولا به رنگ های صورتی یا قرمز ارائه می شوند و عملکرد محافظتی بسیار بالایی در محیط های خورنده با شرایط دمایی خیلی سرد و گرم دارند.
ضدیخ p-oat با آب های سخت سازگار بوده و از قطعات فولاد و چدن سیستم های خنک کننده بسته در خودروهای مدرن آسیایی مثل کیا، هیوندای و…، محافظت می کند.
ضد یخ noat
ضد یخ noat از ترکیبات مواد گلیکول، مواد آلی (OAT) و نیتریت طراحی شده که مواد نیتریت دار برای حفاظت از سیلندر و قطعات فلزی تحت فشار ضروری است. این ضدیخ ها برای خودروهای سواری توصیه نمی شود؛ چرا که باعث عدم تعادل شیمیایی خنک کننده شده و بهتر است برای موتور دیزلی سنگین در شرایط کاری سخت به کار رود.
بنابر این برای جلوگیری از خوردگی و زنگ زدگی قطعات آهنی و فولادی ماشین آلات صنعتی تحت کارکردهای طولانی و دما بالا، از این ضدیخ استفاده نمایید. ضد یخ هیبرید noat به رنگ های سبز تیره یا آبی بوده و برای ماشین های سنگین و دیزلی مثل کامیون و اتوبوس ها استفاده می شود.
انتخاب ضد یخ هیبرید
معیارهای انتخاب ضدیخ هیبرید، عبارتند از:
- توصیه سازنده ماشین: استاندارد خودرو و نوع ضدیخ مناسب ماشین در دفترچه راهنمای ماشین درج شده است.
- شرایط محیطی: برای آب و هوا خیلی سرد از ضدیخی با نقطه انجماد پایین و در مناطق گرم از ضدیخی با نقطه جوش بالا استفاده نمایید.
- نوع موتور: جنس قطعات و نوع موتور در انتخاب ضدیخ تاثیر می گذارد. مثلا، برای موتور آلومینیومی از ضد یخ هیبریدی HOAT استفاده کنید.
- برند: از ضدیخ های برندهای معتبر استفاده نمایید تا از کیفیت ضدیخ و خواص ضد خورندگی و ضد کف بودن آن مطمئن شوید.
- ترکیب ضد یخ و آب: طبق دستور سازنده از ترکیب 50 درصد ضدیخ و 50 درصد آب و یا بسته شرایط دمایی از 60:40 استفاده کنید.