علائم، زمان و نحوه تعویض روغن موتور سیکلت
تعویض روغن موتور سیکلت یکی از مهمترین اقدامات برای بهبود عملکرد، بهینه سازی مصرف سوخت و افزایش طول عمر موتور سیکلت است. روغن موتورسیکلت از روغن پایه (معدنی، نیمه سنتزی و سنتزی) و افزودنی های ویژه (ضد سایش، بهبود دهنده ویسکوزیته، ضد کف و…) طراحی می شود تا در شرایط آب و هوایی مختلف، پایداری خود را در برابر اکسیداسیون، اصطکاک و لرزش حفظ کند.
تعویض روغن موتور سیکلت روشی برای نگهداری دوره ای و حفظ قدرت موتور سیکلت می باشد تا از استهلاک قطعات داخلی موتور جلوگیری کند. گرید 10W40، یک روغن چند درجه ای مناسب در شرایط آب و هوای معتدل یا سرد است.
نحوه تعویض روغن موتور سیکلت
کیفیت روغن موتور سیکلت با گذشت زمان و طی مسافتی، افت می کند و دیگر توانایی روانکاری، خنک کردن، کاهش اصطکاک و محافظت از موتور سیکلت را نداشته و باید با روغن جدید جایگزین شود. روغن مناسب موتورسیکلت، آچار مخصوص، ظرف تخلیه روغن، فیلتر روغن جدید، واشر پیچ تخلیه، قیف و دستمال، از وسایل مورد نیاز برای تعویض روغن موتور سیکلت هستند که پس از تهیه آن ها، باید مراحل زیر را پیش ببرید:
- برای تعویض روغن موتور سیکلت، موتور را برای چند دقیقه کوتاه روشن نموده تا روغن موتور کمی گرم و روان تر شود.
- سپس موتور را بر روی سطح صاف خاموش کنید. گیج یا درپوش تخلیه را باز و ظرف مناسب را در زیر پیچ تخلیه بگذارید.
- پیچ تخلیه را با آچار باز نموده و روغن موتور قدیمی را در ظرف تخلیه سازید. حدوداٌ 5 الی 10 دقیقه تا تخلیه کامل روغن موتور سیکلت، زمان بدهید تا جریان روغن کاملاً قطع شود.
- محل فیلتر را با دستمال تمیز نمایید. واشر و فیلتر روغن قدیمی را با نمونه جدید جایگزین و به آرامی بسته کنید.
- پیچ تخلیه را تمیز کرده و برای جلوگیری از آسیب رزوه کارتل، آن را سفت نبندید.
- روغن موتور گرید مناسب را با قیف تمیز اضافه کنید.
- سطح روغن را با گیج اندازه گیری (بین علامت مینیمم و ماکسیمم) کرده و برای هوای گیری و جریان پذیری روغن در مدار، موتورسیکلت را برای یک دقیقه روشن و خاموش نمایید.
- مجددا سطح و وضعیت روغن را اندازه گیری نموده و در صورت نیاز، روغن را به آن اضافه کنید.
- حتماً اطراف پیچ تخلیه و فیلتر را بررسی شود. اگر نشتی وجود داشت، مشکل را بر طرف نمایید.
تعویض فیلتر روغن موتور سیکلت
تعویض فیلتر روغن موتور سیکلت به نوع موتور سیکلت بستگی دارد؛ فیلتر فلزی پیچی از بیرون قابل رویت بوده و فیلتر کارتریجی در کنار موتور در زیر درپوش قرار می گیرد. معمولا با هر دو بار تعویض روغن موتور سیکلت، یک بار فیلتر روغن موتور تعویض می گردد که برای موتورهای اسپرت کارکرد بالا، با هر بار تعویض روغن، فیلتر جدید را باید جایگزین نمود. تعویض دیر هنگام فیلتر باعث اختلال در گردش روغن و فرسودگی قطعات موتور می شود.
نوع فیلتر، محل دقیق، کد فیلتر موتور سیکلت و…، در دفترچه راهنمای موتور سیکلت آورده شده است و زمان تعویض فیلتر روغن موتور سیکلت، بسته به کیفیت و برند فیلتر متفاوت خواهد بود. تعویض فیلتر همانند روغن کاری، جزء سرویس دوره ای موتور می باشد تا ذرات فلز، دوده و آلودگی های فیلتر به موتور آسیب نرساند.
روغن مناسب برای تعویض روغن موتور سیکلت بی کلاچ
روش تعویض روغن موتور سیکلت بی کلاچ به چه صورت بوده و کدام روغن مناسب آن می باشد؟ این موتور سیکلت ها از یک سیستم انتقال قدرت اتوماتیک یا نیمه اتوماتیک طراحی می شوند که به طور کلی روش تعویض روغن موتور سیکلت شبیه به هم می باشند، ولی تفاوت هایی هم دارند؛ چرا که برخی از این موتورها دارای دو بخش روغن هستند که شامل روغن موتور و روغن گیربکس می شود.
- موتور سیکلت اتوماتیک: این موتورها دنده و کلاچ ندارند و راننده با گاز و ترمز کار می کند. سیستم انتقال قدرت آن گیربکس پیوسته (CVT) می باشد. روغن مناسب برای تعویض، فاقد افزودنی های چسبنده با استاندارد JASO MB است.
موتور سیکلت نیمه اتوماتیک: در این موتور دنده وجود دارد، ولی کلاچ نیست. روغن هایی با استاندارد JASO MA، انتخاب مناسبی برای آن می باشد.
از روغن ماشین برای تعویض روغن موتور سیکلت بی کلاچ استفاده نکنید؛ زیرا به کلاچ آسیب می رساند.
بهترین روغن موتور سیکلت از برندهای مختلف
بهترین روغن موتور سیکلت، روغنی است که با گرید مناسب و بر اساس شرایط آب و هوایی انتخاب شده باشد. مثلا، برای فصول گرم سال از روغن غلیظ و برای فصول سرد از روغن موتور رقیق تر استفاده می شود تا روغن هنگام استارت زدن، در کمترین زمان جریان یابد.
در زیر 4 تا از بهترین روغن موتور سیکلت از برندهای مختلف را معرفی می کنیم:
- روغن موتور سیکلت بهران: بهران سیکلت با گریدهای 15W40 ،10W50 ،15W30 و 25W50
- روغن موتور سیکلت سپاهان: روغن موتور جی پی و سوپر جی پی در گریدهای 10W40 و 20W50
- روغن موتور سیکلت شل: روغن شل ادونس در درجات گرانروی مختلف
- روغن موتور سیکلت توتال: روغن توتال برای موتور سیکلت های 4 تک و 2 تک
علائم و زمان تعویض روغن موتور سیکلت

زمان تعویض روغن موتور سیکلت به گرید، نوع روغن و شرایط کارکرد موتور سیکلت بستگی دارد. روغن موتور سیکلت بسته به شرایط رانندگی، هر 3 الی 6 ماه یا هر 1000 الی 2000 کیلومتر تعویض می شود. ترافیک سنگین، رانندگی طولانی، آلودگی و… باعث کاهش زمان تعویض روغن روانکاری موتور سیکلت می گردد.
تعویض روغن موتورسیکلت در شرایط سخت (ترافیک سنگین) هر 1000 کیلومتر انجام می شود، ولی در شرایط عادی بین 1500 الی 3000 کیلومتر می باشد. در زیر اطلاعات دقیق تری از زمان تعویض روغن موتور سیکلت های مختلف را معرفی می کنیم:
- موتور سیکلت اتوماتیک هر 6 ماه یا بین 1500 الی 2000 کیلومتر
- موتور سیکلت نیمه اتوماتیک هر 4 تا 6 ماه یا بین 1000 الی 1500 کیلومتر
- موتور سیکلت دنده ای (کلاچ دستی) هر 4 الی 6 ماه یا بین 1000 الی 1500 کیلومتر
علائم تعویض روغن موتور سیکلت
علائم تعویض روغن موتور سیکلت را همیشه جدی بگیرید و تا قبل از افزایش دمای موتور و کاهش شتاب و عملکرد موتورسیکلت، آن را برطرف سازید. علائم و زمان تعویض روغن، بسته به نوع موتور و میزان استفاده از آن متفاوت خواهد بود. افت کیفیت روغن باعث تعویض دنده را سخت و خشن، نشتی و آسیب های جدی به موتور سیکلت می شود.
برخی از مهمترین علائم تعویض روغن موتور سیکلت، عبارتند از:
- افزایش صدای موتور: شنیدن صداهای غیر عادی مثل صدا کارکرد خشک، تق تق، زوزه
- تغییر رنگ و غلظت: روغن کثیف، تیره، کدر، ذرات آلودگی، روغن بیش از حد غلیظ یا خیلی رقیق
- افزایش دما: داغ شدن غیر عادی قطعات موتور
- بوی غیر عادی: استشمام بوی سوختگی
- کمبود سطح روغن: کاهش مکرر سطح روغن
عدم توجه به این علائم موجب افزایش اصطکاک و سایش قطعات پیستون، یاتاقان و…، گیرپاژ یا قفل شدن موتور، افزایش مصرف سوخت و هزینه های تعمیرات می گردد.









گریس سیلیکونی
گریس گرافیتی
گریس پایه مس


